Para ve Maliye

Tekerleği Yeniden İcat Etmek: Kishore Mahbubani ve Kalkınmanın On Emri – Abdulkadir Pekel

Türkiye bir ekonomik krizden geçiyor. Pek çok iktisatçı, bu krizin iktidarın yürüttüğü “ortodoks” iktisat teorilerinden uzak ekonomi politikalarına bağlı olduğu konusunda hemfikir. Türkiye’nin ortodoks politikalardan uzaklaştığı,”heterodoks ve eklektik” ekonomi politikaları uyguladığı, “yeni ekonomi modeli”ni ya da “kalkınmada Çin modeli”ni takip ettiği gibi söylemler iktidarın çeşitli yetkilileri tarafından sıklıkla dile getiriliyor. İktidarın seçtiği bu yeni ekonomi politikalarının üretim ve istihdam odaklı ...

Devamı... »

Faizi Düşürmenin Doğru Yolu

Türkiye ağır çekim bir ekonomik yıkım yaşıyor; 2020’li yılları bir kayıp on yıla dönüştürme ihtimali olan yıkım. Ağır çekim olması kimilerinin işine, kimilerinin partizanlığına, kimilerinin sahtekârlığına iyi geliyor olabilir. Ancak ekonomi tarihi bize şunu gösterir; piyasa ekonomisi beşeri kurumlar içinde samimiyetsizliği en disiplinli şekilde, er veya geç yaptırıma tabi tutan kurumdur. ‘Yatırım, üretim, istihdam ve ihracatın önündeki en büyük engel ...

Devamı... »

Kurun Yükselişi, Aklın Düşüşü

Ülkenin durumuna dair akıl ve vicdanla yazan, yazılarının arşivlik değere sahip olduğunu düşündüğüm iki isim, önce N. B. Karaca ve sonra H. Berktay mevcut genel ve menfi durumu tasvir için Platon’un Mağara Alegorisine atıf yaptı; Karaca’nın yazısı daha çok tek taraflı/partizanca düşünceye bir serzeniş içeriyordu. Berktay’ın yazısı ise düşünce dünyamızdaki çürümüşlüğe bir vurguydu. Bu yazıları okumak, ‘Platon’un Mağarası ülkemiz parasının ...

Devamı... »

Faiz ve Enflasyon: Nasıl Bir İlişki?

Faiz ile enflasyon arasındaki ilişki hakkında iki farklı görüş var. Bir görüşe göre yüksek faiz enflasyona sebep olur. Diğer bir görüşe göre ise faiz enflasyonun sebebi değil sonucudur. Cumhurbaşkanı Erdoğan faizin enflasyon yaratacağında ısrarlı. Bu kanaatle hem MB’yi hem de bankaları çoğu zaman yüksek faiz uygulamakla eleştiriyor. Bu fikrini her fırsatta dile getiriyor. MB’na faiz konusundaki çatışmanın neden olduğu belirtilen ...

Devamı... »

İlliberal Para Politikamızın Kamusal Zararı

Parasal ve finansal konular üstüne düşünmenin belli bir zorluk barındırdığı açık. Ülkemizin son yıllardaki entelektüel gerilemesi en ağır fikri kargaşayı bize parasal konularda yaşatıyor. Gelecek nesillerin bugünleri en çok para ve bağlantılı konularda gülünç bulması hayli muhtemel. Yerli ve milliliği dilinden düşürmeyen bir anlayışın “Türk” Lirasına bariz bir yıkım yaşatıyor olması ülkemizdeki ortalama zihniyetin anlayabileceği bir olgu değil. Uyarmak görevimizdir ...

Devamı... »

Blokzincir Teknolojisi

16 Nisan 2021 tarihinde yayınlanan “Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik” ile birlikte sanal para sistemleri ülkemizde yeniden tartışılmaya başlandı. Söz konusu yönetmelik ile Türkiye sanal para sisteminde düzenlemeye girişen az sayıdaki ülkelerden birisi oldu. Ancak bu düzenlemenin doğru bir adım olduğunu belirtemeyeceğim. Ne yazık ki bu yönetmelik bir şeyleri yasaklayarak çözüm elde etme mantığı ile hazırlanmış bir yönetmeliktir. Ve ...

Devamı... »

Vergileme Sorunlarıyla İlgilenmeliyiz*

Üniversitedeki derslerimde öğrencilerime çeşitli sorular yönelterek gençler arasında ve toplumda yaygın kültürel kodları ve düşünce kalıplarını belirlemeye çalışırım. Hemen hemen her konuda olduğu gibi devletin ekonomideki yeri ve vergileme meseleleriyle ilgili sualleri de gündeme getiririm. Soru–cevap sürecinde ilginç söylemler ve yaklaşımlar ortaya çıkar. Burada özetleyeceğim bir olay, geçen hafta başlayıp bu hafta da sürdürmek istediğim vergileme tartışmaları bakımından manidar. Bir ...

Devamı... »

Vergiler %10’da Sabitlenmeli ve Peşin Vergi Kaldırılmalıdır*

Mustafa Kemal’e atfedilen “vergilendirilmiş kazanç kutsaldır” sözünün bir benzeri ABD’de vergi idaresi binasının cephesine kazınmıştır. Oliver Wendell Holmes’e ait bu söz şöyledir: “Vergileme, uygarlık için ödediğimiz bedeldir.” Bu tür sözlerin politikacılar tarafından çok sevilmesinin sebebi, varlıklarının bir kısmına el konulan vergi mükelleflerini önce teskin sonra kaderlerine razı olmaya ikna etmektir. Ancak bu sözler, vergilemeyi ahlâkî olarak haklı kılmaya yetmemektedir. Liberal ...

Devamı... »

Bir Finansman Modeli Önerisi: Sosyal Fon

Grand Designs (Büyük Tasarımlar) belgesel dizisinin en az bir bölümünü izlemişsinizdir. Zira ben hemen hemen tüm bölümlerini izledim. Bu yapımda, Büyük Britanya İmparatorluğunda büyük ve farklı ev yapım projeleri her bölümde gösteriliyor. Yapım büyük ilgi uyandırdığı için, Avustralya ve Yeni Zellanda versiyonlarının da çekimleri yapılarak izleyiciyle buluşturuldu. Büyük Tasarımlar’da, kır evleri, büyük çiftlik evleri, eski ahır, fabrika vb. yapıların gösterişli ...

Devamı... »

Parasal Popülizmin Ağır Bedeli

Popülizmin küresel yükselişinden hemen herkesin yakınmasına rağmen, “Neden yükselişte ki” sorusuna sağlam cevap verebilenler çok az görünüyor. Popülizm hakkında genel tartışmaya bakınca, benim görebildiğim kadarıyla, yine en çelişkili tavrı sol gösteriyor. Onlara göre, kendi popülizmleri hep ‘sosyal demokrasi’ ve hatta ‘sosyal adalet’, sağ kanat siyasetçiler ise sadece kamu kaynağı ile seçim kazanmaca oynayan iktidar düşkünleri. Bu haliyle sosyal adalet mefhumunun ...

Devamı... »