Hangi Liberalizm?

Neden Liberalim?

Liberal Düşünce’nin yayınlanmasına yaklaşık 8 ay önce karar verildi. Liberal Düşünce Topluluğu’nun benim gibi “yeterli hazırlık yapmadan riske girmeme” tereddüdü içinde bulunan bazı mensuplarına rağmen çalışmalar yapıldı. Teorik anlatımlardan ziyade, kısmen de olsa “neden liberal olduğumuza” yer veren bir “ilk sayı” ile yola çıkma düşüncesi toplulukta daha çok taraftar buldu. Böylece elinizdeki ilk sayı hazırlandı. Hayırlı olsun. On sekizinci yüzyılın ...

Devamı... »

Liberalizm ve Muhafazakârlık Kardeş Siyasi Doktrinlerdir

“Liberalizmin devlet için “sınırlı devlet” niteliğinde bir projesi vardır. Toplum ve insan için bir kalıba, projeye sahip değildir. Esasen liberal-negatif özgürlük ilkesi, topluma veya ferde müdahaleye engeldir. Bu yönüyle liberalizm, toplumun din, ahlak, gelenek gibi muhafazakâr değerlerini devlet müdahalesinden en çok koruyan, bu anlamda muhafazakârlıkla bir çatışması olmayan bir siyasi doktrindir.” İnsanlık, son yüzyılı çok hızlı bir gelişme ve değişme ...

Devamı... »

‘Demokrasisiz Liberalizm’ mi Dediniz?

Son zamanlarda liberal çevrelerde demokrasiyi bir ütopya veya faydasız -hatta zararlı- bir siyasî yöntem olarak görüp reddetme eğilimleri boy göstermeye başladı. Bu eğilimdekiler demokrasi dışı bir yol aramaya veya demokrasinin temel kurumlarında radikal değişiklikler yapmaya hevesli. Aralarında kademelendirilmiş oy sistemini düşünenler de monarşiyi savunanlar da var. Devletsiz toplumun mümkün olduğuna inanan anarko-kapitalistler için sorun yok. Devlet yoksa siyaset, siyaset yoksa ...

Devamı... »

Liberaller ve Siyasî Partiler

CHP’nin kurultayı geçtiğimiz günlerde yapıldı. Genel Başkanlık yarışı CHP geleneklerine ters olarak tek aday ile yapıldı ve Kılıçdaroğlu yeniden genel başkan seçildi. Hayırlı olsun diyelim. PM üyeliği ise umulmadık ve alışılmadık şekilde çekişmelere sahne oldu. Hadise haklı olarak medyada geniş yer buldu. Bu arada çeşitli yayın organları “CHP Parti Meclisi’nde liberaller…” şeklinde haberlere-yorumlara imza attı. Bu haberler “liberal” kavramının artık ...

Devamı... »

Atatürkçüler ve Gülenciler Liberal Olabilir mi?*

‘Atatürkçüler ve Gülenciler liberal olabilir mi?’ diye sormamın sebebi bu kimselerin ille de liberal olmaları gerektiğini düşünmem değil. Kimse liberal olmak ya da liberal görünmek zorunda değil. Ben liberal olmayı erdemli bir duruş olarak gördüğüm ve zamanımızda her çevreden birileri kolayca liberal diye adlandırılabildiği veya her çevreden birileri kendilerine kolayca liberal diyebildiği için bu hususu sorgulamak istiyorum. Hiç kimse liberal ...

Devamı... »

Orada Bir Sosyalizm Var Uzakta, O Sosyalizm Bizim Sosyalizmimizdir!

Bir türlü anlayamadığım ve son zamanlarda iyice kafamı kurcalayan bir konu var: Sosyalizm, uygulandığı tüm ülkelerde büyük fiyaskolar yaşadığı halde neden bu kadar insan hâlâ bu ideolojinin peşinden koşturuyor? Eğitim düzeyi farklı kesimlerden hâlâ bol bol taraftar buluyor sosyalizm. Komünizm ile mücadele ederek gençliğini geçirdiğini düşünen sağ totaliter kişiler bile siyasi görüş testlerinde görüşlerinin en çok sosyalizme yakın olduğunu görüp ...

Devamı... »

Neden Marksist Sosyalizm Başarısız Olurken Klasik Liberalizm Başarılı Oldu?

İdeolojilerle ilgili olarak sık sık kullanılan bir söz var: “İdeolojiler idrakimize giydirilmiş deli gömleğidir”. Cemil Meriç’e ait olan bu sağ kanat sözünün başka versiyonları da mevcut. Ayrıca, 1950’lerde, ideolojilerin veya ideolojiler arasındaki sert mücadelelerin bittiği ve hedeflerde ortaklaşan ideolojilerin sadece bu hedeflere ulaşma metotlarında farklılaştığı yolunda iddialı sözler de vardı. Marx’ta da benzer bir bakış olduğunu görmek mümkün. Marx ideolojiyi ...

Devamı... »

Liberalizm, Sosyalizm ve Demokrasi Hakkında Konuşan Mises – Peter J. Boettke

Çeviren: Ünsal Çetin Mises’in klasik eseri Sosyalizm’i bu yaz tekrar okudum. Benim için eğlenceli tarihsel olgu şudur; Mises’in okuduğum ilk kitabı Sosyalizm: İktisadi ve Sosyolojik Bir Tahlil idi. İnsan Eylemi’ni okumadan önce, onun Para ve Kredi Teorisi’ni okumuştum. Sosyalizm’i ilk okuduğumda üzerimde büyük bir tesiri olmuştu ve bu tesir halen devam ediyor. Birçok bakımdan, Sosyalizm’in argüman kurulumu, usul ve ehemmiyet ...

Devamı... »

Kafamda Deli Sorular

Yaşadığımız dünyada en kapalı otoriter devletler sıralaması yapılsa, ilk sırada Kuzey Kore, sonra Küba, peşinden de Çin gelebilir. Tabiî Çin’in ne kadar kapalı olduğu çok tartışılır ama henüz tek partili Komünist yönetimden vazgeçmediği için, her ne kadar sosyalist öğretiye göre ekonomide kapitalist olsa da, halkına yönelik uygulamalarında tam otoriter hatta totaliter olduğu aşikar. Günümüzün en önemli sorunu “koronavirüs”, bilindiği gibi ...

Devamı... »

Yanlış Bilinen Kapitalizm

– Bu kitaplardan hangisini çevirmek istersin? diye sorduğu günü hatırlıyorum. Elinde iki kitap vardı. Biri düz lacivert kapaklıydı ve gayet oturaklı görünüyordu. Diğerinin kapağı yeşil-beyaz ve resimliydi. İç sayfalarda tablolar ve bol sayıda kutucuk vardı. Diğerine nispetle tercümesi daha kolay göründüğü için ikincisini seçsem de, çevirebilir miyim ki demekten kendimi alamadım. Niye çeviremeyecekmişim ki? Hem ne zaman sıkışırsam, ona başvurabilirmişim. Nitekim ...

Devamı... »