Ekonomik Özgürlük

Serbest piyasa düzensiz piyasa mıdır?

Bu yazımda serbest piyasa kavramı üzerindeki ısrarlı bir yanlış anlama eğilimine değinmek istiyorum. Biz iktisatçıların serbest piyasa dediği şey pek çok insan tarafından kuralsızlığın, düzensizliğin ve keyfiliğin hâkim olduğu; tüketicinin aldatılmasına hayli elverişli bir piyasa gibi algılanmaktadır. Yalnızca ekonomi biliminden hiç haberdar olmayan birinden duyulsa doğal karşılanabilecek olan bu algı ne yazık ki bazı “konjonktürel iktisatçılar”, yani mevcut siyasî şartların ...

Devamı... »

Fındık Fiyatı Düşsün, Türkiye Uçsun!

Derin tefekkür ve kapsamlı araştırmalarım sonucunda ben de kendi saplantı konumu buldum. Sonra ‘o kadar fındıklı baklava yedim, neden bu daha önce hiç aklıma gelmedi, demek ki üzerinde düşünmeden yemişim’ diye söylenerek zekâmdan şüphe ettim ama olsun, sonunda bulmuştum işte. Hiç bulamayanlar varken bunu mesele etmeye değmezdi. Fındık ki insan sağlığı için böylesine kritiktir; enerji verir ve insanların işyerlerinde daha ...

Devamı... »

Kapitalizmin İslami kökleri

Geçmişi değerlendirirken çoğu kez ekonomik faaliyetlerin önemini ıskalar ve geçmişi hamasi söylemlerle anlama-anlamlandırma çabası içine gireriz. Güçlü sezgilere sahip olanlarımız bile anlatılardaki gariplikleri sezse de çoğu kez genel havanın dışına çıkmaktan korkar. Entelektüel dünyamızda da pek çok önemli ismin gördüğü, bildiği pek çok gerçeği yarım ağızla, suya sabuna dokunmadan kıyıdan köşeden geçmesi bu yüzdendir. Geçmişin parlak asırlarına baktığımızda ise devlet ...

Devamı... »

Para Alerjisi

Geçenlerde paradan bahseden tuhaf bir yazı okudum. Yazar, bugünkü batı uygarlığına şekil veren antik yunan düşüncesinde “soyut akıl” fikrinin bir fetiş, hatta bir put haline getirildiğini söylüyor sonra da bu soyut akıl fikrinin temelini paraya bağlıyordu. Ona göre insanlar değerli malları soyut(!) bir mübadele aracı olan para karşılığında değiştirmeye başladıkça soyut düşünmeyi öğrenmiş ve zamanla tabiat olaylarını aklın soyut ilkeleriyle ...

Devamı... »

Altyapı Yatırımlarında Piyasa Disiplini

2003 sonrası ekonomi politikası münekkitlerinin ne yazık ki ağır yetersizlik gösterdiği konulardan birisi de altyapı yatırımlarına ilişkin politikalar olmaktadır. Gericiliğe varan bir altyapı yatırımları düşmanlığı maalesef hâlen fikirler piyasamızda ve politik gündemimizde hak ettiğinden fazla bir dolaşım imkânına sahip. Öyle görünüyor ki, halen çok sayıda insan, eğitimli de olmalarına karşın, altyapı yatırımları ile ekonomik kalkınma arasındaki güçlü bağlantıdan bîhaberdir. Onlar ...

Devamı... »

Oxfam’ın Oyunu

Diyelim ki, İstanbul’da yaşıyor ve çalışıyorsunuz. Birkaç ay önce ev satın alıncaya kadar gelirinizin dörtte biri ile kira ödemelerinizi rahatça yapabiliyordunuz. Beş yıl önce de 60 bin TL’ye aldığınız arabanızın bugünkü piyasa değeri ise yaklaşık 40 bin TL. Her yıl en az bir kere tatile çıkabiliyorsunuz. Yüksek Lisans mezunusunuz. Sağlık hizmeti almada ciddi bir sıkıntınız yok. Gayet iyi ve sağlıklı ...

Devamı... »

Eğitim finansmanı meselesi: Bedava bize pahalıya gelir!

Geçtiğimiz günlerde Cumhurbaşkanı bir özeleştiri yaptı ve geçtiğimiz 13 yılda bazı alanlarda başarı sağlayamadıklarını; mesafe kat edemediklerini söyledi. Eğitimi bu alanların başında zikretti. AK Parti 2002’deki seçim vaatlerinde sağlık, ulaşım, kalkınma, dış ilişkiler vs. alanlarında çok iddialı vaatler sıralamıştı. Herkes istediği hastanede muayene olacaktı. Düşük gelirliler de özel hastanelere gidebilecekti. Hastalar uzun kuyruklarda beklemeyecekti. Yüksek enflasyon bitecekti. Her şehre havalimanı ...

Devamı... »

Mağrip’teki Yoksulluğun Nedeni

Müslüman dünyadaki geri kalmışlık, yoksulluk ve şiddet konusundaki fikirlerime birçok arkadaşım katılmıyor ve fikirlerimi indirgemeci buluyorlar. Bense nerede yanıldığımı daha net görmek için bunları ısrarla savunmaya devam ediyorum. Benim katılmadığım zaten birçok yaklaşım var. Birkaç görüşü şöyle sıralayabiliriz: 1. İslam terakkiye manidir. 2. Selefilik geri kalmışlığımızın nedenidir. 3. Kadercilik Müslümanları mahvetmektedir. 4. Müslüman dünya bilgi ve teknik üretmekte başarısız kalmıştır. ...

Devamı... »

Kriz Durumunda Fiyat Yükseltmek Yasaklanmalı mı?

28 Haziran’da İstanbul Atatürk Havalimanı’nda korkunç bir terör saldırısı gerçekleşti. Öncelikle ölenlere Allah’tan rahmet, yakınlarına sabır diliyorum. Umarım böyle şeyleri tekrar yaşamayız. Saldırıdan sonra bazı taksilerin havalimanından uzaklaşmak isteyen yolcuları, normal fiyatı 20 dolar olan mesafeye 100 dolardan taşıdığı haberi sosyal medyada büyük bir tepki yarattı. Benzer bir haber de yolcuların havalimanından otobüsle götürüldüğü bölgelerdeki otellerin oda fiyatlarını arttırmasıydı. Taksiciler ...

Devamı... »

Çevre problemlerinin çözümünde piyasa ekonomisi

KARADENİZ’DE balık çeşitliliğinin aşırı kirlenme ve aşırı avlanma nedeniyle her yıl azaldığını duyuran haberleri artık kanıksadık. Öncelikle kurbanı doğa olan bu suçun failleri ise belli: Aşırı avlanan balıkçılar ve yeterli arıtma tesisleri olmayan sanayi kuruluşları. Suçlular listesine regülasyonların uygulanmasını gerektiği gibi denetle(ye)meyen kamu görevlilerini de ekleyebiliriz. Sorunu ve suçluları tespit ettiğimize göre çözümü de hemen belirtmek lâzım: Çevre bilincini geliştirme! ...

Devamı... »